Wiadomości

Święto św. Szczepana, diakona i pierwszego męczennika – „Bóg kieruje historią przez pokorną odwagę”

26 grudnia 2025 / 07:27

Czas w minutach: 3

W drugim dniu Oktawy Bożego Narodzenia przypada liturgiczne wspomnienie świętego Szczepana, diakona i pierwszego męczennika. Imię Stephanos pochodzi z języka greckiego i tłumaczy się jako „wieniec”. Czy oddawanie życia za wiarę w Chrystusa w naszych czasach ustało?

Nie wiemy, kiedy i gdzie się urodził św. Szczepan. Wiadomo natomiast, że Sanhedryn zarzucił mu występowanie przeciw Prawu i Świątyni. Broniąc się przed fałszywymi oskarżeniami diakon Szczepan wskazywał na dzieje Izraela zwracając uwagę, że naród ten wielokrotnie lekceważył wolę Boga (Dz 6, 8-7, 53). Publicznie wyznał wiarę w Chrystusa i za to został ukamienowany (Dz 7, 54-60). Z prawnego punktu widzenia zabójstwo Szczepana było samosądem, bo Żydzi wykorzystali fakt, że w miejsce odwołanego wtedy namiestnika rzymskiego Piłata nie przybył jego następca. Wydarzyło się to około trzy lata po śmierci Jezusa. Świadkiem egzekucji Szczepana był nie kto inny, jak Szaweł, który sam później po nawróceniu, jako Paweł został apostołem. Mord na diakonie Szczepanie był początkiem prześladowań chrześcijan na wielką skalę (Dz 8,1).

Św. Szczepan jest patronem kamieniarzy, kucharzy i tkaczy. Jest też uosobieniem cierpień współczesnych chrześcijan, którzy w różnych regionach świata i na rozmaite sposoby są wykluczani lub prześladowani za wiarę. Nie są niestety wyjątkiem sytuacje, w których za przyznanie się do Chrystusa lub odmowę wyrzeczenia się wiary chrześcijańskiej ludzie tracą wolność i życie. Raport na temat wolności religijnej 2025 autorstwa organizacji Pomoc Kościołowi w Potrzebie potwierdza poważne naruszenia wolności religijnej w 62 krajach. W 24 zostały one określone jako „prześladowania” (najpoważniejsza kategoria), a w 38 jako „dyskryminacja” (druga najpoważniejsza kategoria), łącznie dotykając ponad 5,2 miliarda osób. Te naruszenia sygnalizują szerszy zamach na prawa wyrażone w Artykule 18. Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka – wolność myśli, sumienia i religii. Obecnie to podstawowe prawo nie tylko znajduje się pod presją, ale coraz bardziej zanika – podaje organizacja Pomoc Kościołowi w Potrzebie w najnowszym raporcie.

Poruszające przesłania o św. Szczepanie wielokrotnie wypowiadał papież Franciszek. Chcąc niejako „wytłumaczyć” światu powody, dla których w drugi dzień okresu Bożego Narodzenia, radość tych świąt jest „jakby” przełamywana dramatem męczeństwa, zwracał uwagę na nierozłączność wiary i poświęcenia.

Szczepan jest świadkiem, dlatego że naśladuje Jezusa. Mogłoby się jednak zrodzić pytanie: czy rzeczywiście są potrzebne te świadectwa dobroci, kiedy w świecie szerzy się niegodziwość? Na co się zdaje modlitwa i przebaczanie? Czy tylko po to, żeby dać dobry przykład? Ale czemu to służy? Nie, jest coś znacznie więcej. Odkrywamy to na podstawie pewnego szczegółu. Wśród osób, za które Szczepan się modlił i którym przebaczał, był, jak mówi tekst, „pewien młodzieniec, zwany Szawłem” (por. w. 58), „który zgadzał się na zabicie go” (8, 1). Wkrótce po tym, dzięki łasce Bożej, Szaweł się nawraca, otrzymuje światło Jezusa, przyjmuje je, nawraca się i staje się Pawłem, największym misjonarzem w dziejach. Paweł rodzi się właśnie z łaski Bożej, ale przez przebaczenie Szczepana, przez świadectwo Szczepana. To jest ziarno jego nawrócenia. Jest to dowód, że gesty miłości zmieniają historię – również te małe, ukryte, codzienne. Bowiem Bóg kieruje historią przez pokorną odwagę tego, kto się modli, kocha i przebacza. Tak wielu ukrytych świętych, świętych z sąsiedztwa, ukrytych świadków życia przez małe gesty miłości zmienia historię.

Boże Narodzenie to nie bajka o narodzinach króla, lecz jest przyjściem Zbawiciela, który wybawia nas od zła, biorąc na siebie nasze zło: egoizm, grzech, śmierć. A naszym złem jest egoizm, który nosimy w sobie, grzech, bo wszyscy jesteśmy grzesznikami, i śmierć. A męczennicy są najbardziej podobni do. Jezusa. Istotnie słowo męczennik oznacza świadka: męczennicy są świadkami, to znaczy braćmi i siostrami, którzy poprzez swoje życie ukazują nam Jezusa, który miłosierdziem zwyciężył zło. I nawet w naszych czasach męczennicy są liczni, bardziej niż w początkach Kościoła. I także w naszych czasach jest wielu męczenników. Dziś modlimy się za tych braci i siostry prześladowanych męczenników, którzy dają świadectwo o Chrystusie. Warto abyśmy zadali sobie pytanie: czy daję świadectwo o Chrystusie? I jak możemy się w tym poprawić, w lepszym dawaniu świadectwa o Chrystusie? Z pomocą może nam przyjść właśnie postać świętego Szczepana.